Edukacja obywatelska jest globalna

Podróżujemy, migrujemy, studiujemy na zagranicznych uczelniach, pracujemy w międzynarodowych firmach, kupujemy produkty z innych kontynentów i tam je wysyłamy. Fascynują nas języki i kultury odległych krajów – muzyka, kino, literatura, kuchnia. Polski rząd uczestniczy w podejmowaniu decyzji, które dotyczą całego świata. Nasze wybory i zachowania przyczyniają się do zmiany lub ochrony klimatu, która dotyka mieszkańców i mieszkanki odległych krańców ziemi. Żyjemy w świecie globalnych współzależności.

Wiele z tych sytuacji trudno pojąć nam, dorosłym. W natłoku wielu, często sprzecznych ze sobą informacji, trudno zrozumieć złożoność i kompleksowość globalnych zjawisk i procesów. Rolą szkoły jest pomóc młodym ludziom odnaleźć swoje miejsce we współczesnej skomplikowanej rzeczywistości. Temu służy edukacja globalna i ekologiczna.

Bardzo zależy mi na tym, żeby żyć w społeczeństwie obywatelskim. W społeczeństwie, które jest otwarte, wrażliwe, które dostrzega problemy innych ludzi, również tych mieszkających w innej części świata. Dlatego z wielkim przekonaniem na swoich lekcjach włączam treści globalne

Jadwiga Jarosz

nauczycielka z Zespołu Szkół Plastycznych w Bielsku Białej

Edukacja globalna korzysta z różnorodnych narzędzi:

  • może być realizowana na zajęciach przedmiotowych w ramach podstawy programowej – w ten sposób uczniowie i uczennice poznają praktyczne zastosowanie zdobywanej wiedzy, a poruszanie aktualnych i różnorodnych tematów zwiększa atrakcyjność zajęć;
  • korzysta z metody projektu uczniowskiego, który pozwala przygotować uczniów i uczennice do wykorzystywania wiadomości teoretycznych w praktyce, rozbudza w nich kreatywność, buduje poczucie sprawczości oraz rozwija umiejętność pracy w grupie;
  • proponuje różnorodne materiały edukacyjne: zdjęcia, artykuły, gotowe scenariusze zajęć, plakaty i infografiki, materiały filmowe;
  • stawia na pracę zespołową, dlatego zaprasza uczniów i uczennice do uczestnictwa w festiwalach, gdzie młodzież poznaje swoich rówieśników i rówieśniczki i nawzajem się inspiruje, a nauczyciele i nauczycielki w trakcie kursów mają okazję do wzajemnej wymiany doświadczeń i refleksji;
  • wychodzi poza mury szkoły, zachęca do zajęć w terenie, odpowiadania na potrzeby społeczności lokalnej, wchodzenia z nią w interakcję i współpracę.

Szkoła powinna łączyć naukę szkolną z bieżącymi wydarzeniami, odwoływać się do aktualnej sytuacji społecznej, politycznej, gospodarczej, środowiskowej – zarówno lokalnej, jak i globalnej. Może być także przestrzenią do poruszania trudnych, kontrowersyjnych tematów, na temat których młodzi ludzie często chcą, ale nie mają z kim rozmawiać. W ten sposób szkoła odgrywa ważną rolę w kształtowaniu postaw, wartości i umiejętności, kompetencji przyszłości. Te pomogą młodym stawiać czoła globalnym wyzwaniom – zarówno w ramach społeczności szkolnej, lokalnej, jak i globalnie.