Korzyści dla rady pedagogicznej ze stosowania OK

Ocenianie kształtujące niesie korzyści dla wszystkich członków społeczności szkolnej. Jego beneficjentami są przede wszystkim uczennice i uczniowie, ale duże korzyści dzięki niemu mają też nauczycielki i nauczyciele.

Najważniejsze korzyści ze stosowania oceniania kształtującego to:

1. Budowanie zespołu nauczycielek i nauczycieli

Dzięki stawianiu wspólnych celów (w grupie nauczycieli, ale także wspólne z uczniami i z rodzicami) oraz systematycznej wymianie doświadczeń i praktyk ocenianie kształtujące wprowadzane systemowo wzmacnia współpracę w zespole nauczycielskim. Prowadzi do sytuacji, w której wysiłki nauczycielek i nauczycieli są spójne i osiągają efekt synergii.

2. Priorytetyzacja działań nauczycielek i nauczycieli

Właściwy proces wyznaczania celów pozwala osiągnąć jasność w działaniach, skupienie na rzeczach ważnych i staje się motywacją do działań. Uwaga w zespole nauczycielskim skupiona na najistotniejszych długoterminowych celach sprzyja efektywnemu zarządzaniu czasem.

3. Spójność działań nauczycielek i nauczycieli

Nauczyciele i nauczycielki mają wspólny mianownik w swojej pracy, czyli sposoby motywowania uczennic i uczniów. Ocenianie kształtujące modyfikuje system kar i nagród odchodząc od metody „kija i marchewki”.

Motywację do uczenia się dają:

4. Ocenianie kształtujące porządkuje sposób planowania i prowadzenia lekcji

Dzięki ocenianiu kształtującemu nauczycielki i nauczyciele mają dużą świadomość, jak przebiega proces uczenia się i projektują swoje działania z uczennicami i uczniami zgodnie z zasadami tego procesu. Każdy element, każde działanie ma swoją przyczynę i cel.

5. Zmiana sposobu komunikacji w gronie pedagogicznym

Ocenianie kształtujące sprzyja otwartości nauczycielek i nauczycieli w mówieniu o sukcesach, ale i o trudnościach. Zespół może wówczas wspierać się w pracy nad trudnościami. Nabiera także umiejętności w celebrowaniu sukcesów, co buduje satysfakcję z pracy niezbędną do przeciwdziałaniu wypaleniu zawodowemu.

6. Satysfakcja, która pozwala przetrwać „gorsze dni” i uczynienie pracy uczących sensowniejszą, bardziej świadomą i przyjemniejszą

Pomyślna realizacja oceniania kształtującego wyzwala poczucie sukcesu wśród nauczycieli, uczniów, rodziców. Wykonanie zaplanowanych zadań rodzi satysfakcję, co staje się motywacją do podejmowania kolejnych przedsięwzięć i nowych wyzwań.

Podsumowując:

Ocenianie kształtujące pojmowane jako kultura pracy szkoły, czyli sposób budowania relacji i kształtowania działań, spełnia wszystkie warunki koncepcji pracy szkoły. Koncepcja pracy szkoły jest całościowym planem działania społeczności szkolnej, określającym jej kierunki pracy i rozwoju. Skupia wszystkich aktorów szkolnej sceny wokół wspólnych celów Pełni rolę drogowskazu, wytyczając wszystkim członkom społeczności szkolnej wspólny kierunek działania i przyczyniając się do budowania zespołu nauczycielskiego. 

Ocenianie kształtujące ułatwia koncentrację na tym, co najważniejsze i pozwala całościowo spojrzeć na szkołę: na jej wewnętrzne problemy oraz zewnętrzne wyzwania.

Inne aktualności

Aktualności

09/08/2023
Prezentacja do warsztatów dla nauczycieli ,,Budując mosty”
Projekt „Młodzi Przedsiębiorczy. Program rozwoju kompetencji społecznych i obywatelskich w szkołach branżowych’’ korzysta z dofinansowania o wartości 110 187,00 EUR otrzymanego od Islandii, Liechtensteinu i Norwegii w ramach Funduszy EOG....
czytaj więcej»
29/09/2022
Wyniki konkursu dziennikarskiego „Budujemy społeczeństwo otwarte”
Znamy już zwycięzców V edycji konkursu na projekt materiału dziennikarskiego pt. "Budujemy społeczeństwo otwarte", zorganizowanego w ramach programu „I am European: Historie i fakty o migracjach na XXI wiek” finansowanego...
czytaj więcej»

Zobacz inne obszary naszych działań

Dlaczego ocenianie kształtujące podoba się naszym uczniom?

Na to pytanie można odpowiedzieć jednym stwierdzeniem; bo jest dla nich dobre. Szkoła jest miejscem, w którym uczniowie i nauczyciele powinni czuć się dobrze i chętnie razem przebywać, aby się uczyć. Nie zawsze jest to spełnione w stu procentach ale istnieją sposoby pozwalające na osiągnięcie satysfakcjonującego poczucia bezpieczeństwa i harmonijnej koegzystencji dorosłych z uczennicami i uczniami. Ponieważ proces uczenia się jest wymagający, warto wykorzystywać każdą możliwość, aby uczynić go przyjaznym i skutecznym. Jedną z dróg, która do tego prowadzi, jest ocenianie kształtujące

Uczniowie polubili i zaakceptowali uczenie się osadzone na gruncie oceniania kształtującego, ponieważ daje im ono znaczną autonomię, jasne, logiczne, uporządkowane i równocześnie nieograniczające ramy procesu uczenia się, pole do samodzielności myślenia i działania, przyjemność uczenia się we współpracy z innymi. Jak to wszystko jest możliwe?

Ramy uczenia się i uporządkowanie

Każdy lubi wiedzieć po co i jak ma coś robić, aby był z tego pożytek i osobista korzyść. Nasi uczniowie też to lubią. Podobają im się cele i kryteria sukcesu “zaszyfrowane” w obrazie, piktogramie, wklejone do zeszytu, zapisane własnoręcznie, a jeszcze bardziej, gdy mogą je odkrywać lub proponować samodzielnie. Można uchwycić ich zaciekawione spojrzenia, gdy prezentujemy cele, coś, z czego one wynikają lub coś, co ułatwi sformułowanie celów
i kryteriów sukcesu. Uczniowie mówią, że wyobrażenie sobie, czego się nauczą i po czym poznają, że to umieją, pomaga im zauważać postępy i rozwój. “Odhaczanie” w czasie lekcji spełnionych kryteriów sukcesu i zauważenie osiągnięcia celu w podsumowaniu lekcji to powód do satysfakcji i sygnał już to umiem

Wielką korzyścią dla uczniów jest wykonanie zadań ukierunkowanych na cel uczenia się, uporządkowanie każdej lekcji za pomocą kryteriów, które są drogowskazami. Chociaż droga, którą idą uczniowie może być różna, to trzymanie się znaków wprowadza ład pomagający w uczeniu się.

Przewidywalność i bezpieczeństwo

Możliwość przewidzenia tego, co może wydarzyć się podczas lekcji niesie ze sobą równowagę emocjonalną i poczucie bezpieczeństwa. 

Uczniowie, którzy czują wewnętrzny spokój, mogą w pełni zaangażować się w myślenie i działanie podczas lekcji, mogą skupić się na uczeniu się bez zakłóceń, zajmowania pozycji obronnych i unikania. Ocenianie kształtujące zapewnia im ten komfort przez to, że nauczyciel najczęściej już na początku lekcji odkrywa przed uczniami to, co wydarzy się w jej toku: przypomnienie wiedzy dotychczasowej, uświadomienie celu i kryteriów sukcesu, poznanie sposobu pracy, zadania, podsumowanie. 

Nie można pominąć roli, jaką kryteria sukcesu odgrywają w sprawdzianach wiedzy i umiejętności. Nasi uczniowie często postrzegają kryteria jako swoistą listę sprawdzającą, która pomaga im zestawić to, czego się nauczyli z wymaganiami określonymi przez nauczyciela. Osobista refleksja w wyniku pracy z listą sprawdzającą prowadzi do zazwyczaj trafnego przewidywania osiągnięć, ale też podpowiada uczniom, gdzie jest luka w ich wiedzy i co mają uzupełnić. Jeśli nie są w stanie zrobić tego samodzielnie, mogą z konkretnymi pytaniami zwrócić się do nauczyciela, rodzica, koleżanki lub kolegi, którzy będą w stanie im pomóc. 

Zaskoczenie tylko w połączeniu z radością wywołuje zachwyt natomiast, gdy towarzyszy mu smutek lub lęk, przynosi rozczarowanie, a nawet panikę. Dlatego uczniowie są nam wdzięczni za bezpieczeństwo emocjonalne, które zapewniamy im poprzez doceniające, rozwojowe informacje zwrotne ze wskazówkami pomocnymi w opanowaniu nowych umiejętności. Tego samego mogą oczekiwać od swoich koleżanek i kolegów, gdy wzajemnie przekazują w grupie koleżeńskie informacje zwrotne do wykonanej pracy i tym samym mogą się odwzajemnić. Uczniowie są zadowoleni z informacji zwrotnej, ponieważ pozwala im na poprawienie pracy bez konsekwencji otrzymania niezadowalającej oceny i z korzyścią dla uczenia się.

Relacje i zaufanie

Dobre, wspierające relacje w klasie i nasze relacje z uczniami są fundamentem procesu uczenia się. W jaki sposób ocenianie kształtujące działa na korzyść naszych uczniów
w zakresie relacji i zaufania? 

Odpowiedzi jest co najmniej kilka. W ramach oceniania kształtującego: 

Autonomia i wybór

Ocenianie kształtujące jest systemem wspomagającym samoregulację uczniów. Wielu uczniów odkrywa własną ścieżkę do celu i korzysta z oceniania kształtującego w podejmowaniu trafnych, autorskich decyzji związanych z uczeniem się. 

Kiedy komunikujemy uczniom cele, kryteria sukcesu i spójne z nimi zadania np. do wyboru oraz dajemy czas do namysłu, są w stanie podejmować racjonalne decyzje które z zadań chcą wykonać, zaplanować w jaki sposób, z kim, z jakich materiałów skorzystać, jak zaprezentować wyniki swojej pracy. Ile jest tutaj możliwości i jakie pole do samorealizacji! Prawdopodobnie uczniowie wykorzystają znane sobie z wcześniejszych lekcji modele postępowania, przypomną instrukcje, które mogą zastosować lecz jeśli tylko im na to pozwolimy, użyją własnego myślenia, aby opracować nową koncepcję i użyć ją do wykonania zadania. Decydowanie o własnej nauce, dokonywanie wyboru i odkrywanie tego, co nowe sprawia dużą przyjemność i wzmacnia poczucie sprawczości. Ponadto uczniowie lubią wybierać, ponieważ mogą wtedy uczyć się z uwzględnieniem własnych potrzeb i tempa.

Stopnie szkolne (oceny sumujące) pozwalają uczennicom i uczniom zaledwie zorientować się, w jakim miejscu na skali i w porównaniu z innymi jest ich wiedza i umiejętności. Informacja zwrotna daje konkretny obraz tego co już potrafią, a co i w jaki sposób mogą skorygować. Korzystając z informacji zwrotnej nasi uczniowie stopniowo urealniają poziom swoich aspiracji i wiedzą, co mogą zmienić w swoim uczeniu się, aby mogli podjąć się wykonania zadań o wyższym stopniu trudności. Efektem pracy nad takimi zadaniami jest szybszy rozwój i jeszcze większa radość z osobistych dokonań. W przeciwieństwie do ocen, które mogą być instrumentem karania i nagradzania, informacja zwrotna jest lubiana dlatego, że jest szansą na rozwój, niezależnie od wieku uczących się.

Inne aktualności

Aktualności

09/08/2023
Prezentacja do warsztatów dla nauczycieli ,,Budując mosty”
Projekt „Młodzi Przedsiębiorczy. Program rozwoju kompetencji społecznych i obywatelskich w szkołach branżowych’’ korzysta z dofinansowania o wartości 110 187,00 EUR otrzymanego od Islandii, Liechtensteinu i Norwegii w ramach Funduszy EOG....
czytaj więcej»
29/09/2022
Wyniki konkursu dziennikarskiego „Budujemy społeczeństwo otwarte”
Znamy już zwycięzców V edycji konkursu na projekt materiału dziennikarskiego pt. "Budujemy społeczeństwo otwarte", zorganizowanego w ramach programu „I am European: Historie i fakty o migracjach na XXI wiek” finansowanego...
czytaj więcej»

Zobacz inne obszary naszych działań

Jak wprowadzać ocenianie kształtujące?

Każdy nauczyciel wypracowuje swój własny styl pracy; natomiast ocenianie kształtujące to bardzo bogaty zbiór technik, strategii i gadżetów edukacyjnych. W jaki sposób połączyć wypracowane przez siebie metody z różnorodnością oferowaną przez ocenianie kształtujące? Podążając „ścieżką małych kroków” – zachowując to, co dla nas ważne, jednocześnie otwierając się na filozofię oceniania kształtującego. Stosowanie oceniania kształtującego nie musi być trudne.

1. Zadbaj o relacje i atmosferę sprzyjającą uczeniu się.

Ocenianie kształtujące to nie tylko metody i techniki, ale przede wszystkim filozofia nauczania oparta na dialogu. Dlatego zacząć warto od stworzenia „podkładu”: powiadomienia uczniów i uczennic, czym jest ocenianie kształtujące i jak będzie wyglądało jego stosowanie w praktyce. 

Warto też dopytać uczniów i uczennice o ich zdanie i oczekiwania. Budowanie relacji to proces długotrwały, ale to od niego trzeba właśnie zacząć – sprawdzą się tu wszystkie działania oparte na szacunku, empatii i na zapewnieniu poczucia bezpieczeństwa psychicznego uczniom/uczennicom. Nie zapominajmy, że naszymi sojusznikami w budowaniu relacji i sprzyjającej atmosfery są rodzice – także ich warto zapoznać z podstawami oceniania kształtującego.

Opracuj cele uczenia się i kryteria sukcesu.

Cele uczenia się i kryteria sukcesu to podstawowe pojęcia dla oceniania kształtującego: cele wskazują uczniowi/uczennicy, w jakim kierunku zmierza (podczas wykonywania zadania, podczas całej lekcji czy podczas przyswajania określonej partii materiału), natomiast kryteria sukcesu to instrukcja, w jaki sposób do tego celu dojść. Dzięki nim uczeń/uczennica wie, dokąd „idzie”
i w jaki sposób ma tam „dojść”. Ponieważ w OK stawiamy na dialog – cele i kryteria warto ustalać w dialogu
z uczniami i sprawdzać, jak je rozumieją, a następnie monitorować ich realizację. Zadbaj, by uczniowie/uczennice znali odpowiedzi na pytania: „co muszę umieć?”, „czego wymaga nauczyciel?”, „po co się tego uczę?”.

2. Organizuj wartościowe sytuacje edukacyjne.

Wartościowe sytuacje edukacyjne w rozumieniu oceniania kształtującego to takie lekcje, podczas których uczniowie mogą zaobserwować przyrost swojej wiedzy i rozwój umiejętności (czyli uzyskać dowody swojego uczenia się). W tym celu formułuj ciekawe pytania kluczowe (by wciągnąć uczniów w tok zajęć), staraj się nadbudować nową wiedzę na poprzednich doświadczeniach uczniów (co już umiecie? Co was w tym temacie interesuje?), jednocześnie pamiętaj o wydłużeniu czasu na odpowiedź uczniów (zastosuj klepsydrę) i losowym wyborze do odpowiedzi (zastosuj patyczki). Przy rozwiązywaniu zadań wykorzystać fakt, że nauka jest procesem społecznym – organizuj konsultacje w parach, pracę w grupach, dyskusje
i ocenę koleżeńską. Pamiętaj, że ocenianie kształtujące to nauczanie w dialogu, w oparciu o relacje – warto dbać, by takiego bogatego, przemyślanego i refleksyjnego dialogu było podczas zajęć jak najwięcej, bo on buduje zrozumienie poznawanych zagadnień u uczniów i uczennic.

3. Regularnie przekazuj uczniom/uczennicom informację zwrotną na temat ich procesu uczenia się.

Dzięki regularnie przekazywanej czteroelementowej informacji zwrotnej (1. Co uczeń zrobił dobrze? 2. Co należy poprawić? 3. W jaki sposób należy poprawić błędy? 4. Czym kierować się w przyszłości?) uczeń może zobaczyć swoje postępy w nauce: widzi, co już opanował, co robi dobrze, nad czym musi popracować zanim przejdzie do kolejnego etapu. To poszerzanie perspektywy ucznia znowu musi zachodzić w dialogu: warto dopytywać ucznia, jak doszedł do rozwiązań, jaki był tok jego myślenia; warto też upewnić się, w jaki sposób zrozumiał on informację zwrotną. Pamiętaj, że informacja zwrotna zawsze jest tworzona w odniesieniu do celów i kryteriów sukcesu – można powiedzieć, że te trzy elementy to „korona” oceniania kształtującego.

4. Spraw, by uczniowie/uczennice stali się autorami własnego procesu uczenia się.

Wszystkie Twoje działania prowadzić mają do tego, by uczeń potrafił uczyć się sam – by stał się autorem własnego procesu uczenia się. W tym celu wzmacniaj na każdym kroku jego poczucie wartości, buduj motywację i zaangażowanie oraz zachęcaj do samooceny – czyli dawania sobie samemu czteroelementowej informacji zwrotnej. Pamiętaj, żeby regularnie zapewniać czas na taką uczniowską autorefleksję (np. z wykorzystaniem różnorodnych technik w OK zeszycie). Nie oczekuj też, że uczeń od razu będzie samosterowny w zakresie własnej nauki – stopniowo (także w dialogu) buduj „rusztowanie” wokół procesu uczenia się: ucz tworzenia planów, wyznaczania celów nauki, monitorowania własnych postępów i świętowania sukcesów na drodze osobistego rozwoju.

Inne aktualności

Aktualności

09/08/2023
Prezentacja do warsztatów dla nauczycieli ,,Budując mosty”
Projekt „Młodzi Przedsiębiorczy. Program rozwoju kompetencji społecznych i obywatelskich w szkołach branżowych’’ korzysta z dofinansowania o wartości 110 187,00 EUR otrzymanego od Islandii, Liechtensteinu i Norwegii w ramach Funduszy EOG....
czytaj więcej»
29/09/2022
Wyniki konkursu dziennikarskiego „Budujemy społeczeństwo otwarte”
Znamy już zwycięzców V edycji konkursu na projekt materiału dziennikarskiego pt. "Budujemy społeczeństwo otwarte", zorganizowanego w ramach programu „I am European: Historie i fakty o migracjach na XXI wiek” finansowanego...
czytaj więcej»

Zobacz inne obszary naszych działań

Korzyści dla dyrektorów wynikające ze stosowania OK

Wielu dyrektorów szkół oraz nauczycieli obserwując swoich uczniów i wymagania, jakie przed nimi stawia rzeczywistość, zastanawia się, co w szkole objąć szczególną uwagą. Wiele odpowiedzi ciśnie się na usta – większość dotyczy tego wszystkiego, co skrupulatnie każdy dyrektor szkoły wypełnia, by realizować przepisy prawa – bezpieczeństwo uczniów  pracowników oraz realizacja podstawy programowej.

Istnieje jednak coś więcej, co wydaje się być bardziej potrzebne, nadrzędne, by uczynić szkołę nie tylko bezpieczną, ale by mogła być miejscem, w którym uczniowie i nauczyciele nadają swojej pracy sens. To „duch szkoły”, wizja lub inaczej filozofia mądrego uczenia i uczenia się, która spaja wszystkie osoby zaangażowane w działania szkoły: od dyrektora przez nauczycieli, uczniów i ich rodziców, aż po pozostałych pracowników. Filozofia, której realizacja sprawia, że szkoła dostrzega potrzeby współczesnych uczniów i podejmuje działania mające na celu przygotowanie ich do życia; nie produkuje geniuszy, tylko zdrowe społeczeństwo (Piotr Szereniawski). 

Taką filozofią, spoiwem dla szkoły może być ocenianie kształtujące, dzięki któremu:

Inne aktualności

Aktualności

09/08/2023
Prezentacja do warsztatów dla nauczycieli ,,Budując mosty”
Projekt „Młodzi Przedsiębiorczy. Program rozwoju kompetencji społecznych i obywatelskich w szkołach branżowych’’ korzysta z dofinansowania o wartości 110 187,00 EUR otrzymanego od Islandii, Liechtensteinu i Norwegii w ramach Funduszy EOG....
czytaj więcej»
29/09/2022
Wyniki konkursu dziennikarskiego „Budujemy społeczeństwo otwarte”
Znamy już zwycięzców V edycji konkursu na projekt materiału dziennikarskiego pt. "Budujemy społeczeństwo otwarte", zorganizowanego w ramach programu „I am European: Historie i fakty o migracjach na XXI wiek” finansowanego...
czytaj więcej»

Zobacz inne obszary naszych działań

Wskazówki dla dyrektora – wprowadzanie OK w szkole

Furtka zmian otwiera się od środka. Ktoś jednak ma do niej klucz. Powinien wiedzieć, gdzie się znajduje, jak go użyć i dbać, by się nie zgubił, nie zardzewiał.  Bez niego można co prawda furtkę wyważyć lub przeskoczyć, ale to niesie ze sobą różne negatywne konsekwencje. Skakać nie chce wielu. Do wyważania też trudno znaleźć chętnych. Zostaje więc klucz, ale gdzie jest?

Wzbudzenie ciekawości nauczycieli

Metafora klucza i furtki oddaje istotę poszukiwań dyrektora szkoły sposobów na zachęcenie nauczycieli do zmiany swojej pracy na rzecz poprawy uczenia się uczniów. Wszyscy wiedzą i rozumieją potrzebę zmiany, każdy jednak najchętniej korzysta z tego, co wypracował przez lata. Jak to zrobić, by nauczyciele zaangażowali się i sami, nie czekając na  odgórne zarządzenia, sięgnęli po nowe metody pracy.

 

Dobrze jest zacząć od wartościowej lektury – w naszym przypadku był to „Duch klasy. Jak motywować uczniów do nauki?” M. Harmina. Spośród licznych metod motywacyjnych przedstawionych w książce każdy nauczyciel wybierał 3 dowolne, które stosował w swojej pracy przez miesiąc. Po tym czasie nastąpiło spotkanie zespołów nauczycielskich, podczas których omawiano korzyści z zastosowanych metod i ewentualne trudności.

Wartościowe wsparcie

Kolejnym krokiem w kierunku koncentrowania się na uczeniu się uczniów, było poznanie dzięki szkoleniom dla rad pedagogicznych w CEO zasad obserwacji koleżeńskiej/nauczycielskiej i wprowadzenie jej do praktyki służącej poprawie nauczania. Nauczyciele sami dobierali się w pary: obserwator – obserwowany i wspólnie ustalali, co chcą obserwować na swoich zajęciach. Głównie koncentrowano się na wpływie metod motywacyjnych na uczenie się uczniów – co można zmodyfikować, jak następnym razem zrobić coś inaczej. Podsumowaniem tych doświadczeń była zawsze dyskusja (na posiedzeniach rady pedagogicznej lub spotkaniach zespołów) na temat: Jakie odniosłam/odniosłem korzyści z tego, że ktoś obserwował moją lekcję?

To doświadczenie stworzyło dobry grunt od zmiany, wpłynęło na otwartość nauczycieli,   zacieśniło współpracę i relacje w zespole. Dzięki temu mogliśmy zacząć poznawać OK bardziej formalnie – trzy nauczycielki zostały uczestniczkami kursu N@I z zakresu oceniania kształtującego prowadzonego przez CEO. W każdym module kursu spotykały się ze swoim zespołem, prezentowały treści z kursu, by do kolejnego modułu każdy z nauczycieli mógł zastosować poznane elementy tej filozofii nauczania i poddać ocenie ich skuteczność.

Mentoring

Po roku takiej pracy zespół uznał, że nadal potrzebuje wsparcia w zakresie pogłębiania myślenia o ocenianiu kształtującym; że potrzeby jest mentor, z którym można podzielić się nie tylko sukcesami, czy wypracowanymi własnymi pomysłami, ale który przede wszystkim wesprze, gdy będą trudności. Dlatego program CRS 2 (wtedy jeszcze RUN) był dla nas doskonałą propozycją i dzięki niemu zaczęliśmy o uczeniu się uczniów myśleć szerzej,
w kontekście strategii dobrego uczenia i nauczania, a nie tylko przez pryzmat celów lekcji, kryteriów sukcesu, metod świateł drogowych czy losowego doboru uczniów do różnych aktywności.

Zaczęliśmy wspólnie planować lekcje, czasami wspólnie je prowadzić, wdrażaliśmy kolejne strategie i obserwowaliśmy ich wpływ na postępy uczniów stosując obserwację koleżeńską i spacer edukacyjny. Swoimi działaniami objęliśmy wszystkie klasy w szkole – zaangażowała się niemal cała kadra pedagogiczna, bo każdego roku dbaliśmy o to, by w pracę OKejem włączać wszystkich nowo zatrudnionych nauczycieli. Nowy nauczyciel mógł uczyć się do OKejowo doświadczonego nauczyciela – obserwował jego zajęcia, wspólnie z nim planował swoje lekcje, zapraszał do ich obserwacji, doskonalił swój warsztat.

Nie koncentrowaliśmy się tylko na naszej pracy udzielając sobie wzajemnie wsparcia. Często także pytaliśmy uczniów i rodziców o korzyści z nowego sposobu prowadzenia zajęć. Każdą informację analizowaliśmy i wyciągaliśmy wnioski do dalszej pracy.

Ocenianie kształtujące jako spoiwo działań szkoły

Filozofię Okeja przenieśliśmy także na działania pozadydaktyczne szkoły, na działalność wychowawczą i opiekuńczą. Każda uroczystość, konkurs czy inne działanie  miało swój cel/cele i kryteria sukcesu, które samorząd uczniowski skrupulatnie tworzył i upowszechniał wśród kolegów i koleżanek na gazetkach ściennych.  Z użyciem technik, strategii OKeja prowadzone były godziny do dyspozycji wychowawcy, posiedzenia rady pedagogicznej, a rozmowa dyrektora z nauczycielem po obserwacji jego lekcji była dialogiem, w którym sam nauczyciel określał obszary do zmiany.

Dokumentacja

By wskazać uczniom, nauczycielom, rodzicom nurt naszej pracy, zasady OKeja włączyliśmy do oceniania wewnątrzszkolnego od strony formalnej – odpowiednie zapisy
w statucie szkoły dotyczące kształtu lekcji, pracy z kryteriami sukcesu i informacją zwrotną. Doceniając rangę informacji zwrotnej w uczeniu się uczniów, w klasach I – III zrezygnowaliśmy ze stopni wyrażonych cyframi i innymi znakami wartościującymi. Okejowa lekcja stała się także przedmiotem obserwacji zajęć dokonywanych przez dyrektora szkoły.

Dziś uczniowie i rodzice nie dostrzegają zmiany, bowiem nie ma w szkole dzieci, które pamiętają inny styl pracy nauczycieli. Ocenianie kształtujące wyznacza kierunek pracy każdego nauczyciela; stało się i filozofią, dobrym duchem szkoły, i narzędziem świadomie używanym dla dobra uczniów.  A nasza szkoła jest  po prostu OK.

Inne aktualności

Aktualności

09/08/2023
Prezentacja do warsztatów dla nauczycieli ,,Budując mosty”
Projekt „Młodzi Przedsiębiorczy. Program rozwoju kompetencji społecznych i obywatelskich w szkołach branżowych’’ korzysta z dofinansowania o wartości 110 187,00 EUR otrzymanego od Islandii, Liechtensteinu i Norwegii w ramach Funduszy EOG....
czytaj więcej»
29/09/2022
Wyniki konkursu dziennikarskiego „Budujemy społeczeństwo otwarte”
Znamy już zwycięzców V edycji konkursu na projekt materiału dziennikarskiego pt. "Budujemy społeczeństwo otwarte", zorganizowanego w ramach programu „I am European: Historie i fakty o migracjach na XXI wiek” finansowanego...
czytaj więcej»

Zobacz inne obszary naszych działań

Ocenianie kształtujące w programie Szkoła ucząca się

Ocenianie kształtujące w działalności Centrum Edukacji Obywatelskiej i w sztandarowym jego programie Szkoła Ucząca Się ma już 20 lat. W ciągu tych dwóch dekad nasze myślenie
o ocenianiu kształtującym ewoluowało, zmieniało się pojmowanie roli i funkcji oceniania kształtującego w kontekście programu. Przeobrażenia te wynikały z rozwoju naszej organizacji, z doświadczeń będących udziałem naszym i szkół z którymi współpracowaliśmy oraz z uważnych analiz polskich i światowych badań z dziedziny interwencji w edukacji.

Edukacyjna ciekawostka

Na początku ocenianie kształtujące pojawiło się jako światowy kierunek w rozwoju szkół, pewna  ciekawostka „z importu”. Przystosowanie myślenia o ocenianiu kształtującym do polskiej rzeczywistości i warunków spowodowało, że ocenianie kształtujące zaczęliśmy traktować w kategoriach metod pracy nauczycieli i nauczycielek. Rozumiane było jako zasób elementów wprowadzanych do pracy nauczycielskiej, dotyczących przede wszystkim odmiennego niż dotychczasowy, sposobu oceniania postępów uczniów i uczennic. Miało na celu pomaganie uczniom w uczeniu się i było ofertą głównie dla pojedynczych nauczycieli.

Filozofia oceniania pomagająca się uczyć

Dalsza ewolucja wynikająca z dojrzewania w myśleniu
o procesach nauczania i uczenia się oraz z doświadczeń szkół przyczyniła się do przekształcenia oceniania kształtującego w rodzaj filozofii oceniania pomagającego się uczyć, opartego na budowaniu relacji pomiędzy aktorami procesów szkolnych. Ta propozycja kierowana była dla całych rad pedagogicznych.

Całościowa koncepcja szkoły

Kolejne zmiany w pojmowaniu roli oceniania kształtującego doprowadziły do takiego efektu, jaki mamy w chwili obecnej, czyli postrzeganiu oceniania kształtującego jako całościowej koncepcji pracy szkoły, przenikającej całokształt szkolnych procesów. Jest rozumiane jako kultura pracy szkoły,  sposób kształtowania (planowania i realizowania) działań i pomysł na pracę nauczycieli i nauczycielek (będący obszarem szczególnej uwagi dyrektora szkoły).

Nazwa ocenianie kształtujące (z ang. formative assesment) kojarzona powszechnie ze sposobem oceniania, z oceną opisową, z brakiem ocen, oceną formatywną, czy czasami (słusznie) z informacją zwrotną obiecuje głównie rozważania
i działania dotyczące oceniania, właśnie.

Ocenianie kształtujące jako filozofia edukacyjna

W kontekście programu Szkoła Ucząca Się OK daje dużo więcej niż obiecuje nazwa, jest bowiem czymś znacząco szerszym i ambitniejszym niż tylko sposób oceniania.

Ocenianie kształtujące jest istotą programu Szkoła Ucząca Się, fundamentem, na którym budowane jest know-how całego programu.

Jednak w odróżnieniu od literalnego pojmowania „know-how” ocenianie kształtujące nie jest traktowane jako wiedza poufna. Przeciwnie, dzielenie się doświadczeniami, dobrymi praktykami i upowszechnianie takiej koncepcji pracy w szkole traktowane jest jako misja programu.

OK jest koncepcją prowadzenia i ciągłego doskonalenia procesów uczenia się i nauczania w szkole zmierzającą do tego, by ich wynikiem były wartościowe, szkolne doświadczenia uczniów i uczennic.

Filary oceniania kształtującego

Koncepcja OK opiera się na kilku filarach:

  1. Relacje pomiędzy aktorami procesów uczenia się i nauczania (nauczyciele i nauczycieli, uczennice i uczniowie, rodzice) oparte na wzajemnym szacunku, uczciwości i zaufaniu.
  2. Dialog pomiędzy partnerami (uczniami/uczennicami i nauczycielami/nauczycielkami
    w procesie uczenia i nauczania oparty na jasnych zasadach współdziałania i przejrzystej komunikacji.
  3. Akceptacja różnorodności i traktowanie jej w edukacji jako wartości.
  4. Uczenie się wzajemne od siebie dzięki rozwijaniu współpracy i eliminowaniu rywalizacji, wyścigu i konkurowania.

 

Inne aktualności

Aktualności

09/08/2023
Prezentacja do warsztatów dla nauczycieli ,,Budując mosty”
Projekt „Młodzi Przedsiębiorczy. Program rozwoju kompetencji społecznych i obywatelskich w szkołach branżowych’’ korzysta z dofinansowania o wartości 110 187,00 EUR otrzymanego od Islandii, Liechtensteinu i Norwegii w ramach Funduszy EOG....
czytaj więcej»
29/09/2022
Wyniki konkursu dziennikarskiego „Budujemy społeczeństwo otwarte”
Znamy już zwycięzców V edycji konkursu na projekt materiału dziennikarskiego pt. "Budujemy społeczeństwo otwarte", zorganizowanego w ramach programu „I am European: Historie i fakty o migracjach na XXI wiek” finansowanego...
czytaj więcej»

Zobacz inne obszary naszych działań