Wskazówki dla dyrektora – wprowadzanie OK w szkole

Informacje o materiale

Autor/-ka: Małgorzata Borowska - Leszczyszyn

Data dodania: 08.10.2021

Grupa docelowa: Dyrektorzy

Artykuł

Furtka zmian otwiera się od środka. Ktoś jednak ma do niej klucz. Powinien wiedzieć, gdzie się znajduje, jak go użyć i dbać, by się nie zgubił, nie zardzewiał.  Bez niego można co prawda furtkę wyważyć lub przeskoczyć, ale to niesie ze sobą różne negatywne konsekwencje. Skakać nie chce wielu. Do wyważania też trudno znaleźć chętnych. Zostaje więc klucz, ale gdzie jest?

Wzbudzenie ciekawości nauczycieli

Metafora klucza i furtki oddaje istotę poszukiwań dyrektora szkoły sposobów na zachęcenie nauczycieli do zmiany swojej pracy na rzecz poprawy uczenia się uczniów. Wszyscy wiedzą i rozumieją potrzebę zmiany, każdy jednak najchętniej korzysta z tego, co wypracował przez lata. Jak to zrobić, by nauczyciele zaangażowali się i sami, nie czekając na  odgórne zarządzenia, sięgnęli po nowe metody pracy.

 

Dobrze jest zacząć od wartościowej lektury – w naszym przypadku był to „Duch klasy. Jak motywować uczniów do nauki?” M. Harmina. Spośród licznych metod motywacyjnych przedstawionych w książce każdy nauczyciel wybierał 3 dowolne, które stosował w swojej pracy przez miesiąc. Po tym czasie nastąpiło spotkanie zespołów nauczycielskich, podczas których omawiano korzyści z zastosowanych metod i ewentualne trudności.

Wartościowe wsparcie

Kolejnym krokiem w kierunku koncentrowania się na uczeniu się uczniów, było poznanie dzięki szkoleniom dla rad pedagogicznych w CEO zasad obserwacji koleżeńskiej/nauczycielskiej i wprowadzenie jej do praktyki służącej poprawie nauczania. Nauczyciele sami dobierali się w pary: obserwator – obserwowany i wspólnie ustalali, co chcą obserwować na swoich zajęciach. Głównie koncentrowano się na wpływie metod motywacyjnych na uczenie się uczniów – co można zmodyfikować, jak następnym razem zrobić coś inaczej. Podsumowaniem tych doświadczeń była zawsze dyskusja (na posiedzeniach rady pedagogicznej lub spotkaniach zespołów) na temat: Jakie odniosłam/odniosłem korzyści z tego, że ktoś obserwował moją lekcję?

To doświadczenie stworzyło dobry grunt od zmiany, wpłynęło na otwartość nauczycieli,   zacieśniło współpracę i relacje w zespole. Dzięki temu mogliśmy zacząć poznawać OK bardziej formalnie – trzy nauczycielki zostały uczestniczkami kursu N@I z zakresu oceniania kształtującego prowadzonego przez CEO. W każdym module kursu spotykały się ze swoim zespołem, prezentowały treści z kursu, by do kolejnego modułu każdy z nauczycieli mógł zastosować poznane elementy tej filozofii nauczania i poddać ocenie ich skuteczność.

Mentoring

Po roku takiej pracy zespół uznał, że nadal potrzebuje wsparcia w zakresie pogłębiania myślenia o ocenianiu kształtującym; że potrzeby jest mentor, z którym można podzielić się nie tylko sukcesami, czy wypracowanymi własnymi pomysłami, ale który przede wszystkim wesprze, gdy będą trudności. Dlatego program CRS 2 (wtedy jeszcze RUN) był dla nas doskonałą propozycją i dzięki niemu zaczęliśmy o uczeniu się uczniów myśleć szerzej,
w kontekście strategii dobrego uczenia i nauczania, a nie tylko przez pryzmat celów lekcji, kryteriów sukcesu, metod świateł drogowych czy losowego doboru uczniów do różnych aktywności.

Zaczęliśmy wspólnie planować lekcje, czasami wspólnie je prowadzić, wdrażaliśmy kolejne strategie i obserwowaliśmy ich wpływ na postępy uczniów stosując obserwację koleżeńską i spacer edukacyjny. Swoimi działaniami objęliśmy wszystkie klasy w szkole – zaangażowała się niemal cała kadra pedagogiczna, bo każdego roku dbaliśmy o to, by w pracę OKejem włączać wszystkich nowo zatrudnionych nauczycieli. Nowy nauczyciel mógł uczyć się do OKejowo doświadczonego nauczyciela – obserwował jego zajęcia, wspólnie z nim planował swoje lekcje, zapraszał do ich obserwacji, doskonalił swój warsztat.

Nie koncentrowaliśmy się tylko na naszej pracy udzielając sobie wzajemnie wsparcia. Często także pytaliśmy uczniów i rodziców o korzyści z nowego sposobu prowadzenia zajęć. Każdą informację analizowaliśmy i wyciągaliśmy wnioski do dalszej pracy.

Ocenianie kształtujące jako spoiwo działań szkoły

Filozofię Okeja przenieśliśmy także na działania pozadydaktyczne szkoły, na działalność wychowawczą i opiekuńczą. Każda uroczystość, konkurs czy inne działanie  miało swój cel/cele i kryteria sukcesu, które samorząd uczniowski skrupulatnie tworzył i upowszechniał wśród kolegów i koleżanek na gazetkach ściennych.  Z użyciem technik, strategii OKeja prowadzone były godziny do dyspozycji wychowawcy, posiedzenia rady pedagogicznej, a rozmowa dyrektora z nauczycielem po obserwacji jego lekcji była dialogiem, w którym sam nauczyciel określał obszary do zmiany.

Dokumentacja

By wskazać uczniom, nauczycielom, rodzicom nurt naszej pracy, zasady OKeja włączyliśmy do oceniania wewnątrzszkolnego od strony formalnej – odpowiednie zapisy
w statucie szkoły dotyczące kształtu lekcji, pracy z kryteriami sukcesu i informacją zwrotną. Doceniając rangę informacji zwrotnej w uczeniu się uczniów, w klasach I – III zrezygnowaliśmy ze stopni wyrażonych cyframi i innymi znakami wartościującymi. Okejowa lekcja stała się także przedmiotem obserwacji zajęć dokonywanych przez dyrektora szkoły.

Dziś uczniowie i rodzice nie dostrzegają zmiany, bowiem nie ma w szkole dzieci, które pamiętają inny styl pracy nauczycieli. Ocenianie kształtujące wyznacza kierunek pracy każdego nauczyciela; stało się i filozofią, dobrym duchem szkoły, i narzędziem świadomie używanym dla dobra uczniów.  A nasza szkoła jest  po prostu OK.

Podobne materiały

Film lub webinarium

Jak reagować na przemoc w klasie?

Sytuacje przemocowe między uczniami należą do najtrudniejszych, z jakim mierzą się w szkole nauczyciele i nauczycielki.
Zobacz
Artykuł

Informacja zwrotna. Cud w szkole i w domu.

Poznaj informację zwrotną, która zawiera wskazanie i docenienie dobrych elementów pracy ucznia, oraz pokazuje to, co wymaga
Zobacz
Film lub webinarium

Niezbędnik dokumentalny. Jak korzystać z filmów dokumentalnych na...

Podczas webinaru przyjrzeliśmy się wykorzystaniu filmów dokumentalnych w pracy edukacyjnej – zarówno w warstwie analizy i interpretacji,
Zobacz
Film lub webinarium

Jak tworzyć warunki, które wzmacniają zaangażowanie nauczycieli?

Jak tworzyć warunki w szkole, w których nauczyciele i nauczycielki będą chętniej się angażować.
Zobacz
Film lub webinarium

Moja i twoja, czyli nasza. Jakiej szkoły chcą...

Jak stworzyć środowisko, które sprzyja uczniom i uczennicom, wzmacnia ich aktywność oraz otwartość na innych.
Zobacz
Artykuł

Współpraca z organizacją społeczną

Jak prowadzić współpracę z organizacją społeczną, by korzyści dla placówki oświatowej były jak największe.
Zobacz
Artykuł

Kręgi Naprawcze jako forma rozwiązywania konfliktów w szkołach

Artykuł „Kręgi Naprawcze jako forma rozwiązywania konfliktów w szkołach” ma na celuprzedstawienie metody Kręgów Naprawczych, genezy ich
Zobacz
Artykuł

Scenariusz zebrania z rodzicami

Zobacz
Artykuł

Diagnoza kompetencji przedmiotowych uczniów z doświadczeniem migracji

Ocena wiedzy z zakresu poszczególnych przedmiotów jest jedną z kluczowych aktywności podejmowanych przez nauczycieli w ramach ewaluacji.
Zobacz
Artykuł

Działania szkół odpowiadające na wyzwania wynikające z potrzeb...

W poniższym zestawieniu prezentujemy dobre praktyki, które odnoszą się do zaspokajania potrzeb dzieci i młodzieży w zakresie
Zobacz
Artykuł

Działania szkół odpowiadające na wyzwania wynikające z potrzeb...

W poniższym zestawieniu prezentujemy dobre praktyki, które odnoszą się do zaspokajania potrzeb społecznych dzieci i młodzieży.
Zobacz
Artykuł

Działania szkół odpowiadające na wyzwania wynikające z potrzeb...

W poniższym zestawieniu prezentujemy dobre praktyki, które odnoszą się do zaspokajania potrzeb emocjonalnych dzieci i młodzieży.
Zobacz
Biblioteka materiałów

Chcesz usystematyzować swoją wiedzę z tego obszaru?

Przejdź do sekcji TEMATY