Nauczycielski coaching grupowy

Informacje o materiale

Autor/-ka: Tomasz Kołodziejczyk

Data dodania: 05.10.2021

Grupa docelowa: Nauczyciele przedmiotowi, Dyrektorzy

Artykuł

Coaching grupowy to metoda wzajemnej pomocy nauczycieli wywodząca się z koncepcji grupy Balinta. Polega ona na tym, że grupa pracowników szkoły, bez pomocy kogoś z zewnątrz, przestrzegając pewnych kroków, omawia wniesiony przez kogoś problem i sugeruje tej osobie  pewne rozwiązania, które mogą być pomocne dla rozwiązania tej sytuacji.

Wyobraźmy sobie na przykład wychowawczynię klasy, która ma problem z zachowaniem grupki uczennic ze swojej klasy, po kilku próbach interwencji czuje się bezradna i postanowiła użyć metody coachingu zbiorowego dla znalezienie jakiegoś efektywnego sposobu działania.  Zbiera sobie wtedy grupę przyjaciół ( nie mniej niż 5, nie więcej niż 9 osób), osób, które ceni i ma do nich zaufanie ( nie muszą wcale uczyć w jej klasie), prosi jedną z tych osób o prowadzenie (facylitację ) tego spotkania, i kiedy usiądą już w kręgu, zaczyna opowiadać o swoim problemie. Ma na to 5 minut, mówi najważniejsze rzeczy o sytuacji związanej z tą grupką dziewczyn, które przychodzą jej do głowy.  Pozostałe osoby uważnie słuchają tego, co mówi ich koleżanka, mogą sobie notować, ale na razie nic nie mówią.

Po upływie  5 minut ( mierzenie czasu to jedno z zadań facylitatora) następuje zmiana – osoba, która „wniosła problem” milczy, a rozmawiają ze sobą pozostałe osoby. Mówią o tym, co jest  dla nich najważniejsze w tym co usłyszały, na czym polega ich zdaniem problem, jak rozumieją tę sytuację, co jeszcze chcieliby wiedzieć o jej różnych aspektach. Ta rozmowa trwa kolejne 5 minut. Potem znowu następuje zmiana, milczą osoby zaproszone a mówi osoba, która wniosła swój problem. Odpowiada na zadane pytania, dopowiada rzeczy, których wcześniej nie mówiła, prostuje niejasności. Ważne, żeby nie tłumaczyła się ze swojego działania, tylko wyjaśniała.  Trwa to kolejne pięć minut.

Po nich następuje 5 minutowa faza, w której  zaproszeni uczestnicy generują sposoby rozwiązań. Ich zadaniem jest powiedzenie o tym, jakie rozwiązania przychodzą im do głowy albo w jaki sposób zachowali by się, gdyby byli wychowawcami tej klasy. Nie dyskutują nawzajem o swoich pomysłach, każde z nich mówi o tym, co by zrobiło i czasem wyjaśnia, czemu tak. Osoba, będąc gospodarzem tego spotkania milczy i uważnie słucha. Po 5 minutach następuje ostatnia faza coachingu grupowego – osoba wnosząca problem mówi o rozwiązaniach, które w tym momencie wydają jej się najbliższe. Nie musi wyjaśniać czemu ani tłumaczyć, dlaczego  nie wybrała innych rozwiązań. Po prostu mówi o swoich rozwiązaniach ( czasem mogą być tylko zainspirowane tym, co proponowali uczestnicy) i od jakich działań zacznie. Teraz następuje już koniec – osoba wnosząca problem dziękuje za pomoc, facylitator za udział w spotkaniu i przestrzeganie zasad. Zajmujemy się potem czym innym.

Ta formuła  trwa 25 minut, pozwala na w miarę zdyscyplinowane generowanie pomysłów i poprzez swoją strukturę jest efektywna. Dzięki jasnym zasadom, ograniczeniom czasowym i koncentracji na rozwiązaniu nie jest przegadana ani oceniająca.  Możemy używać jej przy rozwiązywaniu problemów wychowawczych,  zarówno grupowych jak i indywidualnych,  sytuacji związanych z relacjami z rodzicami , ale także  spraw dotyczących procesu nauczania. Często także te osoby, których sytuacja nie jest omawiana uczą się dużo, analizując głosy innych i słuchając proponowanych rozwiązań.

Ne jest także, żeby przed rozpoczęciem spotkania umówić się na kilka zasad: poufność, nieocenianie osób i ich pomysłów, nie przerywanie swoich wypowiedzi i trzymanie się rygoru czasowego. Różne odmiany tej metody są stosowane na całym świecie, w medycynie, oświacie, pomocy społecznej i psychoterapii.

Podsumowując strukturę spotkania:

Kroki w coachingu grupowym:

KROK 1. ok. 5 min – Osoba „wnosząca problem”, gospodarz spotkania opowiada o sytuacji problemowej, osoby pomagajace nic nie mówią.

KROK 2. 5 min – Osoby pomagające rozmawiają między sobą o tym, co usłyszeli. Parafrazują to, co usłyszeli od rozmówcy. Mogą zadawać sobie nawzajem pytania, aby wyjaśnić niejasności. Mogą także kłaść nacisk na to, co ich zdaniem jest najbardziej istotne w opowieści. Dyskutują o tym jakie usłyszeli uczucia i potrzeby w tym co mówił  gospodarz spotkania ( który milczy) milczy. Ważne – zachowujemy tutaj zasadę „akwarium”. Rozmawiają ze sobą tak, jakby gospodarza spotkania nie było z nimi – mówią o nim na przykład w 3. osobie. On jedynie słucha!

KROK 3. 5 min – Osoba wnosząca problem wyjaśnia niejasności, koryguje niewłaściwe zrozumienie  „problemu”  przez osoby pomagające i klaryfikuje swoje  potrzeb i uczucia. 

KROK 4. 5 min – Osoby pomagające  proponują różne rozwiązania problemu, dyskutują między sobą,   Gospodarz spotkania się tylko przysłuchuje. Osoby pomagające wykorzystują mocne strony  gospodarza, wzmacniając go.

KROK 5. 5 min – Osoba wnosząca problem omawia, co usłyszała, podejmuje decyzję wypróbowania jednego z rozwiązań i planuje swoje kolejne działania. Inni mogą na koniec, zadać pytania dotyczące  realizacji np.: Kiedy to zrobisz? Kto może Ci pomóc w realizacji tych działań? Komu powiesz o swoim sukcesie? itp.

W coachingu koleżeńskim warto pamiętać o:

Materiał opracowano w ramach programu “Szkoła ucząca się”.

Autor: Tomasz Kołodziejczyk

Podobne materiały

Scenariusz lub ćwiczenie

O bankach i produktach bankowych

Scenariusz zajęć do programu "Młodzi przedsiębiorczy"
Zobacz
Scenariusz lub ćwiczenie

Skuteczne planowanie sprzedaży

Scenariusz zajęć do programu "Młodzi przedsiębiorczy"
Zobacz
Scenariusz lub ćwiczenie

Pierwsza praca – Jak skutecznie poruszać się po...

Scenariusz zajęć do programu "Młodzi przedsiębiorczy"
Zobacz
Scenariusz lub ćwiczenie

Inwestuj, pomnażaj, zyskuj

Scenariusz zajęć do programu "Młodzi przedsiębiorczy"
Zobacz
Publikacja

Szkoła otwartości – dbam o równość płci. Przegląd...

Kompendium wiedzy i przegląd badań dotyczących równości płci w szkole oraz nierówności będących udziałem dziewcząt i chłopców
Zobacz
Publikacja

Przewodnik dla nauczycieli i nauczycielek do pracy nad...

Przewodnik wprowadza do pracy nad kompetencjami SEL w kontekście edukacji filmowej i bezpieczeństwa w sieci.
Zobacz
Artykuł

Polska w trzydzieści lat po wielkiej zmianie. Rozdział...

Rozdział o przemianach społecznych, ustrojowych i ekonomicznych w Polsce po 1989 roku. Pomoc na lekcjach historii i teraźniejszości.
Zobacz
Artykuł

W wielkiej rodzinie narodów. Rozdział 13 podręcznika „Przewodnik...

Rozdział dotyczy tematu przynależności narodowej, mniejszości narodowych i etnicznych oraz kwestii międzykulturowych
Zobacz
Film lub webinarium

Kooperatywa Dobrze- społeczna odpowiedzialność przedsiębiorstwa

Film o Kooperatywie spożywczej "Dobrze"
Zobacz
Artykuł

Szkoła demokracji. Rozdział 10 podręcznika 'Przewodnik obywatelski.”

Rozdział dotycz tematyki demokracji, aktywności społecznej (stowarzyszenia, związki zawodowe, trzeci sektor) i postaw społecznych.
Zobacz
Artykuł

Na drabinie społecznej. Rozdział 6 podręcznika „Przewodnik obywatelski”

Rozdział dotyczy tematyki nierówności społecznych, podziału władzy, klasy i warstwy społeczne. Pomoc na lekcji historii i teraźniejszości.
Zobacz
Film lub webinarium

Laboratoria Przyszłości – jak mądrze je wykorzystać?

Mądre wykorzystanie sprzętu z programu Laboratoria Przyszłości pomoże rozwijać kompetencje, rozbudzać zainteresowania i angażować uczniów.
Zobacz
Biblioteka materiałów

Chcesz usystematyzować swoją wiedzę z tego obszaru?

Przejdź do sekcji TEMATY