Szczyt Klimatyczny COP24

Artykuł

W grudniu 2018 roku odbył się Szczyt Klimatyczny COP24, czyli 24. Konferencja Stron Ramowej Konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu. Był to trzeci COP organizowany w Polsce, a miastem, które przyjęło do siebie Konferencję były Katowice. Artykuł zawiera podstawowe informacje na temat Konferencji Stron, Prozumienia Paryskiego podpisanego w 2015 r. i wydarzeń planowanych w trakcie COP24 przez ruchy obywatelskie. Zwraca przy tym uwagę, że Szczyt Klimatyczny to niezwykle ważne wydarzenie dla wszystkich obywateli i obywatelek świata.

Co to ten COP?

Ze względu na cel, jakim jest opracowanie reguł wdrażających Porozumienie Paryskie, Szczyt Klimatyczny w Katowicach będzie zapewne najważniejszym z dotychczas organizowanych przez Polskę. Szczyt Klimatyczny COP24, czyli 24. Konferencja Stron Ramowej Konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu (ang. United Nations Framework Convention on Climate Change, w skrócie UNFCCC) to ważne, międzynarodowe wydarzenie, które odbędzie się w Katowicach dniach 3-14 grudnia 2018 roku.

Konwencja UNFCCC, to jedna z trzech konwencji przyjętych na Szczycie Ziemi w Rio de Janeiro w 1992 r. Ma na celu zapobieganie niszczeniu klimatu przez działalność człowieka. Niemalże wszystkie państwa ratyfikowały ją, stając się tym samym Stronami Konwencji. Konferencja Stron (COP) jest najwyższym organem Konwencji a w jej skład wchodzą przedstawiciele Stron. Na Konferencjach Stron, które odbywają się co roku, odbywa się przegląd dokonań postanowień Konwencji oraz podejmowane są decyzje mające na celu zapewnienie wykonania tychże postanowień.

W ramach UNFCCC funkcjonuje 5 grup regionalnych ONZ:

grupa afrykańska,
grupa wschodnioeuropejska (ang. EEG), do której należy Polska
grupa Europy zachodniej i inne grupy (ang. WEOG),
grupa Azji i Pacyfiku,
grupa Ameryki Łacińskiej i Karaibów (ang. GRULAC).

Ich głównym zadaniem jest zapewnienie swoim członkom reprezentacji w organach UNFCCC. Prezydencja COP jest przydzielana kolejno tym 5 grupom, a one z kolei nominują spośród siebie państwa-gospodarzy.
Polska już po raz trzeci czwarty będzie przewodniczyć Konwencji a po raz trzeci gościć ją w kraju. Poprzednie konferencje odbyły się w Poznaniu w 2008 roku-COP14 i w Warszawie w 2013 roku-COP19.

Szczyt Klimatyczny COP 24

W tym roku głównym tematem będzie Porozumienie Paryskie. Zostało ono podpisane w 2015 roku w Paryżu. 195 państw podpisało tę globalną umowę określającą szczegółowe cele walki ze zmianą klimatu. Założenia umowy wdrażane będą od 2020 roku. Podstawą porozumienia jest Ramowa konwencja Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu. Będą dyskutowane również mechanizmy strat i szkód, mechanizm środków zaradczych, rola gruntów i lasów i sposoby finansowania działań. Wynikające zaś z Porozumienia Paryskiego wnioski zobowiązują wszystkie państwa konwencji do działania na rzecz powstrzymania zmian klimatu w sposób przez siebie wybrany, z koniecznością jednak informowania o skuteczności działań i przedkładania nowych planów co pięć lat. Porozumienie ma zacząć obowiązywać w 2020 roku, co zależy w dużej mierze od tego, jak potoczy się tegoroczny Szczyt Klimatyczny. „Zasadniczym celem polskiej Prezydencji na COP24 jest przyjęcie decyzji zapewniającej pełne wdrożenie Porozumienia paryskiego (tzw. pakiet implementacyjny – Reguły Katowickie). Pakiet implementacyjny nada Porozumieniu paryskiemu realny kształt wyznaczając ścieżkę, którą każde z państw zdecyduje się podążać w zakresie intensyfikacji działań na rzecz ochrony klimatu. Upraszczając można powiedzieć, że „bez Katowic nie ma Paryża”.¹„

W czasie tegorocznego Sczytu Klimatycznego zbiorą się przedstawiciele 196 państw świata. Polska obejmie Prezydencję COP pierwszego dnia Szczytu. Prezydencja trwa rok do pierwszego dnia kolejnego szczytu w listopadzie/grudniu 2019 r. „Prezydent COP jest liderem i moderatorem globalnych negocjacji. Wszelkie prezentowane przez Prezydencję inicjatywy powinny mieć zasięg i znaczenie międzynarodowe oraz nie stać w sprzeczności z celami Konwencji Klimatycznej.²” W konferencji biorą udział negocjatorzy, przedstawiciele organizacji międzynarodowych, korporacji, firm, banków, mediów, nauki i środowisk akademickich, miast i rządów regionalnych, organizacji non-profit zajmujących się ochroną środowiska, politycy i celebryci, ale tylko delegaci rządowi biorą udział w negocjacjach i mają moc decyzyjną. To nie znaczy, że w działania na rzecz klimatu nie mogą włączyć się wszyscy.

Klimat dla wszystkich

Szczyt Klimatyczny to niezwykle ważne wydarzenie dla wszystkich obywateli i obywatelek świata. Działania na rzecz klimatu do jeden z Celów Zrównoważonego Rozwoju – Cel 13. Choć w spotkaniach na szczycie zapadają decyzje dotyczące polityki i gospodarek światowych, każdy z nas może przyczynić się do zapobiegania skutkom zmiany klimatu. Wokół samego COP-u odbywa się wiele akcji oddolnych organizowanych przez organizacje pozarządowe lub obywaletli i obywatelki. Przykładem może być Marsz dla Klimatu, który odbędzie się 8 grudnia w Katowicach, czy wielkie wydarzenie organizowane przez Ala Gore’a i jego organizację – 24 hours for Reality, w czasie którego, w ciągu 24 godzin, przy wpspółpracy wielu naukowców i działaczy z całego świata będzie można zobaczyć i posłuchać o zmianie klimatu i jej skutkach.

COP w szkole

Wy też możecie podjąć tematykę zmiany klimatu z okazji nadchodzącego Szczytu. Przez ostatnie 3 miesiące wiele szkół, uczestniczących w programie „Klimat to temat!” CEO, przeprowadziło akcje dla klimatu w postaci debat, kampanii, lekcji i innych. Polecamy zobaczyć ich relacje dostępne: TUTAJ. Zachęcamy również do korzystania z Przewodnika dla młodzieży, który zawiera pomysły na kampanie i debaty na rzecz klimatu oraz ze scenariuszy zajęć, które pomogą wyjaśniać uczniom i uczennicom, czym jest zmiana klimatu i podpowiadać, co sami mogą zrobić.

Więcej na temat Szczytu można znaleźć na stronie wydarzenia: http://cop24.gov.pl/

W artykule wykorzystano fragmenty przewodnika Lidii Wojtal „COP24 w Katowicach. Instrukcja obsługi.”

Program „Klimat to temat!” jest dofinansowany ze środków z budżetu Województwa Mazowieckiego oraz ze środków z Unii Europejskiej.