Pierwsza strategia OK

Informacje o materiale

Data dodania: 12.01.2022

Grupa docelowa: Dyrektorzy, Nauczyciele przedmiotowi, Wychowawcy

Artykuł

Określanie i wyjaśnianie uczniom celów uczenia się i kryteriów sukcesu

Najogólniej mówiąc proces uczenia się prowadzi do poznania świata i zrozumienia rządzących nim praw po to, aby korzystając z wiedzy można było dobrze funkcjonować.

Uczenie się skutecznie napędzają: ciekawość, która prowadzi do poznawania nowych rzeczy, poczucie sensu uczenia się, satysfakcja i radość, gdy zdobyta wiedza pomaga w życiu. Z ciekawości wynika zaangażowanie, bez którego nauka jest niemożliwa, a poczucie sensu zwiększa motywację do podejmowania wysiłku, aby się uczyć. Nauczycielki i nauczyciele mogą skutecznie uruchamiać te mechanizmy poprzez określanie i wyjaśnianie uczniom celów uczenia się i kryteriów sukcesu.

Cele nadają sens nauce i ukierunkowują aktywność poznawczą.

Najbardziej zachęcają do uczenia się, gdy są ambitne i równocześnie osiągalne. Cele będące wyzwaniem skłaniają uczniów do wysiłku, który sprawia, że uczenie się przynosi oczekiwane rezultaty. Potwierdzają to badania edukacyjne zebrane przez J. Hattie.

Do określenia dobrego, rozwojowego celu lekcji potrzebna jest wiedza o tym, co uczniowie już umieją, aby ucząc się i dążąc do osiągnięcia celu, mogli połączyć swoją dotychczasową wiedzę z nową. Tworzeniu tych połączeń służy na przykład: przywoływanie z pamięci potrzebnych informacji, struktur, algorytmów, reguł, zależności i doświadczeń.

Cel lekcji jest informacją dla uczniów czego i po co będą się uczyć, na jakie kluczowe pytanie znajdą odpowiedź oraz dlaczego to, czego się uczą, jest ważne.

Aby cel był zrozumiały dla uczniów, musi być podany w dostępnym dla nich języku i wyjaśniony. Dowodem zrozumienia celu przez uczniów może być umiejętność wyrażenia go własnymi, prostymi słowami. 

W toku lekcji uczniowie wykonują zadania, które prowadzą ich do osiągnięcia postawionego celu, a pod jej koniec będą mogli sprawdzić razem z nauczycielem czy ten cel osiągnęli. Zrobią to na podstawie kryteriów sukcesu. Formułuje je sam nauczyciel albo może to zrobić wspólnie z uczniami.

Kryteria sukcesu są odpowiedzią na pytanie: po czym poznamy, że osiągnęliśmy cel?

Stanowią zbiór dowodów, które potwierdzają wiedzę i umiejętności uczniów zdobyte przez nich podczas lekcji. Mogą to być na przykład wypowiedzi, zawartość prac uczniów, wytwory, demonstrowane umiejętności praktyczne. Kryteria sukcesu odpowiadają tym samym regułom, co cele. Zasadą jest formułowanie ich w języku całkowicie zrozumiałym dla uczniów i czuwanie, aby były konkretne, sprawdzalne, rozłączne, nieograniczające i niezbyt liczne.

Określanie i wyjaśnianie uczniom celów uczenia się i kryteriów sukcesu łączy się ściśle z nauczycielską umiejętnością przełożenia standardów wymagań programowych na przyjazne dla uczniów komunikaty, które uczniowie są w stanie przyjąć za wskazówki pomocne w efektywnym uczeniu się.

Praca z celami i kryteriami sukcesu jest strategią, gdy działania są prowadzone z uczniami kompleksowo i regularnie oraz obejmują:

Strategia określania i wyjaśniania uczniom celów i kryteriów sukcesu wspiera samoregulację uczniów w uczeniu się i pomaga im budować poczucie własnej skuteczności.

Źródło: Hattie John, Visible Learning for Teachers. Maximizing Impact on Learning, 2012, Routledge, edycja polska 2015, Centrum Edukacji Obywatelskiej

Podobne materiały

Film lub webinarium

Webinarium Środowisko przyrodnicze lokalnie

Zapraszamy do obejrzenia webinarium, podczas którego porozmawiamy o globalnych wyzwaniach środowiskowych i możliwościach lokalnych działań.
Zobacz
Film lub webinarium

O budowaniu sieci wsparcia dla nauczycieli

Zobacz
Artykuł

Pomoc psychologiczno-pedagogiczna dla ukraińskich uczniów w szkołach

W niniejszym materiale zawarto podpowiedzi, w jaki sposób prowadzić rozpoznawanie potrzeb i możliwości uczniów ukraińskich.
Zobacz
Artykuł

Jak przyjmować w szkole nowych uczniów? 6 najważniejszych...

Materiał  skierowany jest do dyrektorów szkół, którzy mierzą się z nadal trwającym napływem uczniów z Ukrainy.
Zobacz
Film lub webinarium

Ocenianie, które pomaga w nauczaniu i uczeniu się....

Sposób oceniania wywołuje gorące dyskusje z rodzicami i wewnątrz rady pedagogicznej. Podjęcie tej rozmowy jest pierwszym krokiem
Zobacz
Scenariusz lub ćwiczenie

Równość płci na świecie. Scenariusz

Scenariusz ma na celu zachęcanie dziewcząt do podejmowania wyzwań w ramach nauki przedmiotów ścisłych i przyrodniczych.
Zobacz
Scenariusz lub ćwiczenie

Co zrobić, by projekt cały czas trwał? Ćwiczenia

Niniejszy materiał ma pomóc w realizacji projektu młodzieżowego i utrzymaniu motywacji młodzieży przy realizacji wyznaczonych celów.
Zobacz
Scenariusz lub ćwiczenie

Projekt osadzony lokalnie. Ćwiczenia

Niniejszy materiał ma pomóc w realizacji projektu młodzieżowego i znalezieniu lokalnych sojuszników. Poznasz sposoby realizacji projektu w
Zobacz
Scenariusz lub ćwiczenie

Krytyczna postawa wobec mediów. Ćwiczenia

Materiał ma pomóc w realizacji projektu młodzieżowego i wzmacniania wiedzy na temat aktualnych wyzwań. Poznasz metody weryfikacji
Zobacz
Publikacja

Jak uczyć o klimacie? Praktyczny przewodnik po rzetelnej...

Jak uczyć o klimacie? Praktyczny przewodnik po rzetelnej edukacji klimatycznej
Zobacz
Gra

Włącz szkołę dla klas 1-3

Scenariusz i gra dla klas 1-3 o wolontariacie i organizacjach społecznych. Kim jest wolontariusz, co robią organizacje
Zobacz
Artykuł

Krytyczne myślenie a ochrona środowiska – na co...

Artykuł porusza kwestie krytycznego myślenia w ochronie środowiska wokół takich zagadnień jak: segregacja odpadów, transport oraz fast
Zobacz
Biblioteka materiałów

Chcesz usystematyzować swoją wiedzę z tego obszaru?

Przejdź do sekcji TEMATY